Salute, Jonathan!/Capitul 62

Contenete - Capitul 61 - Capitul 62 - Capitul 63

Sixantduesim capitul (62.esim capitul)
Diarium de Dr. Seward - continuation.

Por un moment yo esset incolerat, e yo frappat li table. Yo havet li sentiment quam si il hat frappat mi car Lucy. Yo dit:

"Dr. Van Helsing, es vu foll?"

Il levat su cap e videt me, e li tendritá in su visage calmat me strax.

"Si yo vell esser foll!" il dit. "Follitá vell esser plu facil quam li veritá. Pro quo tu pensa que yo hesitat tam long? It esset pro que yo ne volet dar te dolore."

"Yo peti pardon," yo dit. Il continuat:

"Mi amico, yo save que tu ha amat ti dulci fémina. Ma yo ancor ne expecta que tu va creder. It ne es facil, accepter un tal cose. Ho-nocte yo va pruvar (pruvar = monstrar que it es ver) it. Esque tu va venir con me?"

Yo hesitat. Yo ne volet pruvar un tal cose. Il parlat plu:

"Li logica es simplic, null logica de un follo. Si it es ver, li pruva va monstrar it, e si ne, omnicos va restar ínchangeat. Yo di te to quo yo proposi (proposir = dir "lass nos far"): noi visita ti-ta infanto in li hospitale. Li doctor ta es un amico, e yo pensa que tu studiat con le in li sam universitá. Noi va dir le solmen que noi vole vider li infanto, e ne parlar pro quo noi fa li visita. Poy-"

"Poy?"

Il extraet un clave. "Poy noi pernocta in li vicinitá del eclesia u Lucy jace. Vi li clave por aperter li sarco."

Yo ne posset dir un parol, e simplicmen comensat li preparationes.

Noi trovat li infanto vigil. Il hat dormit e manjat. Li doctor Vincent monstrat nos li picaturas, queles esset tre simil a tis de Lucy, benque plu micri e plu frisc. A nor questiones Doctor Vincent dit que il suposit que un animale, forsan un ratte hat fat it, o un mus-volant, pro que ili es tam numerosi (númer·e → numer·osi) in li nord de London. "Forsan un mus-volant del sudic partes hat venit e fat it. On nomina les "vampires", tu save. Ante deci dies mem un lupo hat trovat li via a ti-ci loc, pos quel on parlat solmen pri lupos til quande venit li "bew dama", qui sembla tre pleser li infantes. Mem ti-ci infante dit me que il vole departer li hospitale strax por luder con li "bew dama".

"Yo espera," dit Van Helsing, "que tu va dir li genitores observar le strict (strict = durmen) pos li retorna. Un altri eveniment quam ti-ci e il va esser mort. Il va restar ci quelc dies?"

"Oh, cert, adminim (adminim = al max minu) un semane."

Poy, departente li hospitale, noi videt que li sole hat ja cadet. Van Helsing dit:

"It es tard, ma null urgentie. Lass nos manjar alcú."

Noi manjat in un bruosi loc (bru·e → bru·osi) e departet ye deci horas. It esset tre obscur, ma li professor conosset li via. Durant que noi continuat, noi videt minu e minu gente, e un vez videt li policie sur lor cavalles. In fine noi videt li eclesia con su circumdant (circum·da·r = eant in un circul) mur, quel noi supergrimpat por atinger li altri látere. Poy, pos mult desfacilitá, noi trovat li tombe del Westenras. Li professor extraet li clave, apertet li porta, e fat un geste que yo mey ear in avan. Yo sentit un poc humore in un tam gentilesse in un situation tam morbid (morbid = con coses quam mortes, obscuritá, mal coses, aranés, etc.). Sequente me, li professor videt li serrure (serr·ar → serr·ure = li cose por serrar un porta) e fat cert que it ne vell cluder se self quande noi esset in li tombe. Con un inflammette (inflamm·ar -→ inflamm·ette) e un candel noi posset vider li tombe, quel, ja sat morbid, esset mem plu morbid in li nocte con li oldijant flores e multissim insectes.

Van Helsing comensat laborar sistematicmen (sistem·a → sistem·a·t·ic·men). Il trovat li sarco de Lucy e extraet quelc instrumentes (instrument = segas, claves, etc.).

"Quo vu va far?" yo questionat.

"Yo va aperter li sarco. Por convicter (convict·er = far creder) te."

Strax il comensat li operation. Il strax apertet li covritura con su instrumentes. Sub li covritura esset un altri covritura ex metalle. (metalle =) Omnicos esset tro mult por me e yo prendet su manu. Il dit me simplicmen: "Tu va vider", e extraet un altri instrument por aperter li metallic covritura. Quande il apertet it, yo expectat flarar li odore de gas (gas = quam aere) ex un cadavre (cadavre = mort córpor) jacet ta un semane, e yo fat quelc passus retro. Ma li professor ne haltat mem un moment. Finalmen il apertet li covritura e fat un geste.

Yo aproximat me e videt: li sarco esset vacui. (plen ↔ vacui)

Vidente it yo sentit un grand choc, ma Van Helsing esset ínchangeat, e semblat mem plu cert. "Esque tu es satisfat, amico John?"

Yo volet ancor argumentar (argumentar = dir "No! Yo es corect e tu ne es!") e dit:

"Yo es satisfat que su córpor ne es in li sarco, ma it pruva solmen un cose."

"E quo es to, amico John?"

"Que it ne es ta."

"Bon logica", il dit, "ma quo es li rason, secun te?"

"Fórsan un furtard (furt·ard = un mal person qui furte) de córpores." Yo savet que yo parlat follie (foll·ie), ma ne posset pensar alqual altri cose. Li professor sospirat. "Ah bon! On besona plu mult pruvas. Veni con me."

Il remplazzat li covritura del sarco, e su instrumentes, poy extintet (extinter = nullificar li flamme) li candel. Noi apertet li porta e exeat li tombe. Il volet dar me li clave, diente: "Va tu portar it?" Yo ridet - sin humore - e dit no. Il dit nequo e plazzat li clave in su tasca. Poy il dit me que yo mey observar un látere del jardin del mortes durant que il observa li altri.

Talmen comensat ti solitari vigilie. Durant li vigilie yo audit un cloche; it sonat decidu vezes: decidu horas. Pos un hor: un vez, e pos un altri hor: du vezes. Yo friget e esset incolerat contra li professor pro har aportat me a un tam miserabil loc. Yo esset tro dormaci (dorm·aci) por vigilar bon, e tro frigid por vermen dormir.

Poy yo tornat me e videt alquo simil a un blanc strie, quel movet se inter du árbores del jardin, pos quel un obscur masse eat del látere del professor vers it. Yo sequet li du figuras, e pos mult desfacilitá (nam li tot loc esset plen de tombes) yo videt un blanc figura quel eat vers li tombe. Li tombe esset celat per li árbores, e desaparit. Yo audit li son de movement ex u yo hat videt li blanc figura, e ta yo videt li professor quel in su brasses tenet un litt infante. Il dit:

"Nu esque tu es satisfat?"

"No!" yo dit, con un ton quel yo savet esset tro agressiv (agress·iv = volent luctar o argumentar).

"Tu ne vide li infante?"

"Yes, it es un infante, ma qui aportat it ci? Esque it es vulnerat?" yo questionat.

"On va vider", dit li professor, e noi exeat con li dormient infante.

Poy il usat un inflammette por vider li col del infante: null vúlnere.

"Alor yo esset corect?" yo dit.

"Noi venit in just témpor", dit li professor con gratitá.

Nu noi devet decider quo far con li infante. In un oficie del policie on vell questionar nos pri pro quo noi esset for in li nocte, do noi decidet ear til un loc u li policistes (polic·ist) sovente venit e lassat it ta. Poy noi audit li surprisat ton de un policist qui hat decovrit li infante, e trovat un coche por retrovenir a hem.

Yo ne posse dormir; pro to yo ha scrit tam mult. Ma yo deve dormir, alquant adminim. Van Helsing dit me que il vell venir ye decidu horas por un altri aventura.

·t·ic
Paroles queles fini in -ma deveni ·matic, e ne ·maic. Mem ti-ci parol "grammatica" veni de un ancian grec parol "gramma".
 * sistema → sistematic

arguer, argument, argumentar
Quelc vezes on vide verbes queles deveni un substantive, poy denov un verbe con un diferent signification.
 * arguer: luctar con paroles
 * argument: lucta con paroles, o clar expression de su idés.
 * argumentar: expresser su idés clarmen

·aci
·aci a un verbe significa que on facilmen fa li action del verbe.
 * dormaci: on indormi se facilmen
 * vivaci: on es tre vivent
 * mordaci: on morde facilmen

·ard
Con ·ard on crea un person con mal qualitá.
 * fals: falsard (un person qui crea fals moné)
 * furter: furtard (un mal person qui furte)

dur e strict
Un grand diferentie inter dur e strict es que coses posse esser dur: ferre es dur, árbores es dur. Ma ferre ne es strict e árbores ne es strict. Ma on posse usar e dur e strict por descrir un personalitá.

Vocabularium

 * adminim
 * agresser
 * agressiv
 * argument
 * argumentar
 * bruosi
 * cadavre
 * circumdar
 * dormaci
 * extinter
 * follie
 * furtard
 * gas
 * insect
 * inflammette
 * instrument
 * masse
 * morbid
 * numerosi
 * policist
 * proposir
 * pruvar
 * sistema
 * sistematic
 * strict
 * strie
 * vacui

Altri paroles

 * agresser: agression, agressor
 * argument: arguer
 * extinter: extintion
 * inflammar: inflammabil, inflammation, inflammatori
 * instrument: instrumental
 * proposir: proposition, propositor
 * vacui: vacuar

|62